Reis

Werkelijke spirituele ontwikkeling gaat voor mij over een reis; kort gezegd een reis die gaat door de beklemmende leegte naar de bevrijdende leegte. Misschien slecht nieuws: er is geen geplande of gegarandeerde aankomsttijd. Er is ook goed nieuws, kom ik op terug.

Die ‘beklemmende leegte’ gaat over tekort komen, te kort schieten. Tekort komen van aandacht bijvoorbeeld, liefde, spiegeling, support. De echo daarvan uit het verleden. Een echo die we meestal niet voelen als een echo, maar eerder als ‘zo ben ik nu eenmaal’ *.
De beklemming van die leegte is vaak ook werkelijk actueel. Niet erg aantrekkelijk om te voelen, en dat is een understatement. Ons over-ijverig consumeren en onze verslavingen hebben er alles mee van doen.

Om die reden is (echte) spirituele ontwikkeling niet alleen maar leuk. En is beginnen met mediteren voor velen een drempel. Er zijn veel invalshoeken die een soort ‘bypass’ willen leggen. De kortste weg graag naar de bevrijdende leegte graag. Het gaat niet werken, is mijn ervaring.

‘Eruit’ betekent eerst ‘erin.’

De bypass-wens verklaart ook voor een deel het etiket ‘zweverig’ dat meestal dicht in de buurt is als het woord ‘spiritueel’ valt. Voor een deel terecht. De ‘instant’ spiritualiteit wordt doorzien.

‘Bevrijdende leegte’ gaat over je schoon voelen, over helderheid. Over je ontslagen voelen ook, van alles wat je niet bent. Van gefixeerde zelfbeelden bijvoorbeeld, alle kritische oordelen over jezelf en over anderen. En niet te vergeten over ruimte ervaren.

Als het je - onvermijdelijk met hulp en enige discipline - lukt om op weg te komen in die reis, ga je steeds meer merken dat die bevrijdende ruimte niet alleen simpelweg prettig is, maar alles te maken heeft met je diepste identiteit.

Maar zelfs vóór die tijd is de reis die ik bedoel al avontuurlijk en de moeite waard. Want als je niet meteen opgeeft met mediteren en langzaam goed wordt in de werkvorm ‘inquiry ‘ (‘zelfonderzoek’), draagt dat bij aan lichter en meer verrassend leven. Dat is het goede nieuws. Maar bij dat ‘goed worden’ zit een adder onder het gras. Ik schrijf daarover onder ‘paradox’.

*) Ook de titel van een goed boekje van Willem van der Does (over persoonlijkheidsstoornissen), prachtig en veelzeggend geïllustreerd door Peter van Straaten.

footer3